Nieuws detail

Algemene voorwaarden en exoneratie

Welke ondernemer kent ze niet: de beruchte ‘kleine lettertjes’ die vaak grote gevolgen kunnen hebben. Daarom zou de tekst van de algemene contractsvoorwaarden inzet behoren te zijn van iedere onderhandeling. Een ondernemer doet er goed aan om de (voorgestelde) algemene voorwaarden van een potentiële klant, afnemer of partner kritisch te lezen of althans te laten lezen.

Algemene voorwaarden bevatten vaak aansprakelijkheidsbeperkingen (exoneratieclausules), of termijnen voor levering en uitoefening van rechten, of boetebedingen. Achteraf klagen biedt juridisch weinig kansen: ondernemers onderling hoeven op weinig clementie te rekenen van de civiele rechter indien men zich op het standpunt stelt dat een bepaald beding onredelijk uitpakt. De ruime mogelijkheden tot vernietiging van een ‘onredelijk bezwarend’ contractsbeding zijn volgens het Burgerlijk Wetboek vooral gereserveerd voor de consument die zich met algemene voorwaarden ziet geconfronteerd.

Vergaand beding

Zo bleef onlangs voor de rechter overeind een contractueel beding in algemene voorwaarden waarbij werd bepaald dat A nooit B aansprakelijk zou kunnen stellen voor enige financiële schade ten gevolge van het niet of niet geheel kunnen gebruiken van een product, en evenmin rechten jegens B zou kunnen laten gelden als gevolg van niet tijdig herstel of vervanging of levering van bijbehorende producten. Dit was zeker een vergaand exoneratiebeding, maar niettemin een rechtsgeldige afspraak.

Alleen als sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid bij diegene die de exoneratie hanteert, kan de uitsluiting van aansprakelijkheid door de rechter worden vernietigd. In dit geval werd het gedeeltelijk nalaten van onderhoud door B niet gezien als een daad van bewuste roekeloosheid.

B had in deze casus A ook overgehaald om een nieuw product aan te schaffen nu het eerste product niet goed functioneerde. Dit terwijl waarschijnlijk ook volstaan had kunnen worden met het reviseren en updaten van het oude product. De rechter vond niet dat hier sprake was van dwaling of bedrog. Op de ene ondernemer rust niet de plicht om zijn professionele contractspartner erop te wijzen dat een ander alternatief bestaat dan hetgeen hij aanbiedt. Bij een consument als wederpartij ligt die informatieplicht vermoedelijk wel weer anders. Er bestaat geen spontane mededelingsplicht om een professionele afnemer attent te maken op de beschikbaarheid van een goedkoper alternatief.